Tekdüzen hesap planında KDV işlemleri dört temel hesapla izlenir:
| Hesap | Adı | Niteliği |
|---|---|---|
| 191 | İndirilecek KDV | Aktif – alışlarda ödenen KDV |
| 391 | Hesaplanan KDV | Pasif – satışlarda hesaplanan KDV |
| 190 | Devreden KDV | Aktif – sonraki aya aktarılan fazla |
| 360 | Ödenecek Vergi ve Fonlar | Pasif – ödenecek KDV |
1. Alış kaydı
İşletme 10.000 TL + %20 KDV tutarında ticari mal satın alıyor, bedel vadeli.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 153 Ticari Mallar | 10.000 | |
| 191 İndirilecek KDV | 2.000 | |
| 320 Satıcılar | 12.000 |
2. Satış kaydı
Aynı ay içinde 15.000 TL + %20 KDV tutarında satış yapılıyor, bedel vadeli.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 120 Alıcılar | 18.000 | |
| 600 Yurt İçi Satışlar | 15.000 | |
| 391 Hesaplanan KDV | 3.000 |
3. Ay sonu mahsup kaydı – ödenecek KDV çıkması
Hesaplanan KDV (3.000) indirilecek KDV’den (2.000) fazladır; fark ödenecektir.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 391 Hesaplanan KDV | 3.000 | |
| 191 İndirilecek KDV | 2.000 | |
| 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar | 1.000 |
Beyanname verilip ödeme yapıldığında:
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar | 1.000 | |
| 102 Bankalar | 1.000 |
4. Ay sonu mahsup kaydı – devreden KDV çıkması
Bu kez indirilecek KDV’nin 5.000 TL, hesaplanan KDV’nin 3.000 TL olduğunu varsayalım.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 391 Hesaplanan KDV | 3.000 | |
| 190 Devreden KDV | 2.000 | |
| 191 İndirilecek KDV | 5.000 |
İzleyen ayın mahsup işleminde 190 hesabındaki tutar da indirim olarak dikkate alınır ve hesap alacaklandırılarak kapatılır.
Kontrol noktası: Mahsup kaydından sonra 191 ve 391 hesaplarının bakiye vermemesi gerekir. 190 hesabının bakiyesi, KDV beyannamesindeki “sonraki döneme devreden KDV” tutarıyla aynı olmalıdır.
Mevzuat dayanağı: Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği (Tekdüzen Hesap Planı)
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve belirtilen güncelleme tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır. Tutarlar, oranlar ve süreler değişebilir; somut durumunuz için mevzuatın güncel hâlini kontrol ediniz.
Yorumlar
Bu yazıya henüz yorum yapılmadı. Soru veya katkınızı aşağıdan iletebilirsiniz.